ആദ്യ കരട് — വാചകം പരിശോധിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നു; “ചിത്രം ഉടൻ” എന്നു കാണുന്നവ താൽക്കാലിക ചിത്രങ്ങളാണ്.
ലാലൂർ ട്രഞ്ചിംഗ് ഗ്രൗണ്ട്

സ്ഥലങ്ങൾ · അടയാളസ്ഥലം

ലാലൂർ ട്രഞ്ചിംഗ് ഗ്രൗണ്ട്

പതിറ്റാണ്ടുകളോളം തൃശ്ശൂർ നഗരം മാലിന്യം തള്ളിയ ലാലൂരിലെ ഭൂമി; മാലിന്യം തള്ളൽ നിലയ്ക്കും വരെ നാട്ടുകാർ നടത്തിയ നീണ്ട സമരത്തിന്റെ വേദി.

Photo: Krizan 2017 · CC BY-SA 4.0 · source

അരണാട്ടുകരയുടെ വടക്കുപടിഞ്ഞാറ്, ലാലൂർ ശ്മശാനത്തിനും മത്തായിപുരം കോളനിക്കും അടുത്ത്, ഏകദേശം 26¾ ഏക്കർ വരുന്ന ഒരു സർക്കാർ ഭൂമിയുണ്ട്. ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ ഏറിയ പങ്കും തൃശ്ശൂർ പട്ടണം മാലിന്യം കൊണ്ടുതള്ളിയത് ഇവിടെയാണ്.

ശ്മശാനത്തിൽ നിന്ന് മാലിന്യക്കൂമ്പാരത്തിലേക്ക്

മുളങ്കാടു നിറഞ്ഞ ഈ പണ്ടാരവക തരിശുഭൂമി ആദ്യം പൊതുശ്മശാനമായിരുന്നു. തൃശ്ശൂരിൽ മുനിസിപ്പൽ ഭരണം വന്നതോടെ നഗരമാലിന്യം ഇവിടെ തള്ളിത്തുടങ്ങി. 1935-ലെയും 1942-ലെയും കൊച്ചി നിയമസഭാ രേഖകളിൽത്തന്നെ ലാലൂരിലെ ട്രഞ്ചിംഗ് ഗ്രൗണ്ടിനെപ്പറ്റി പരാമർശമുണ്ട്. ഏറെക്കാലം പട്ടണത്തിലെ ബക്കറ്റ് കക്കൂസുകളിലെ മാലിന്യം തോട്ടിപ്പണിക്കാരായ സ്ത്രീകളും പുരുഷന്മാരും വണ്ടികളിൽ ഇവിടെയെത്തിച്ച് കുഴികളിൽ തള്ളിയിരുന്നു.

മാലിന്യത്തിനരികിലെ ജീവിതം

സമീപത്തെ ഭൂമിക്ക് വില കുറവായിരുന്നതിനാൽ ചുറ്റും വീടുകൾ ഉയർന്നു. നഗരം വളർന്നതോടെ പ്ലാസ്റ്റിക്കും അടുക്കളമാലിന്യവും ആശുപത്രിമാലിന്യവും ഒന്നിച്ചു കുന്നുകൂടി. കിണറുകൾ ഉപയോഗശൂന്യമായതും നിലയ്ക്കാത്ത ദുർഗന്ധവും എലിപ്പനി ബാധിച്ച് മൂന്നുപേർ മരിച്ചതും കിണറ്റിലിറങ്ങിയ മൂന്നുപേർ വിഷവാതകം ശ്വസിച്ച് മരിച്ചതും പുസ്തകം രേഖപ്പെടുത്തുന്നു.

സമരം

1985-ലാണ് ലാലൂർ പ്രശ്നം ആദ്യമായി ഹൈക്കോടതിയിലെത്തിയത്. 2000-ൽ തൃശ്ശൂർ കോർപ്പറേഷനായതോടെ കൂടുതൽ മാലിന്യം എത്തിത്തുടങ്ങി. നാട്ടുകാർ പലവട്ടം ലോറികൾ തടഞ്ഞു; ഒരു സമരസമിതി രൂപീകരിച്ച് നൂറിലേറെ ദിവസം നീണ്ട നിരാഹാരസമരം നടത്തി. സുകുമാർ അഴീക്കോട് ഉൾപ്പെടെയുള്ള എഴുത്തുകാരും സാംസ്കാരിക നായകരും പിന്തുണയുമായെത്തി; ലാലൂർ സമരം കേരളമാകെ ശ്രദ്ധിച്ചു.

ഐ.പി. പോൾ മേയറായിരിക്കെയാണ് ലാലൂരിലെ മാലിന്യം തള്ളൽ ഒടുവിൽ നിലച്ചത്. ഇന്ന് നഗരത്തിലെ പലയിടങ്ങളിലുള്ള ചെറിയ കേന്ദ്രങ്ങളിലാണ് മാലിന്യസംസ്കരണം; പ്ലാസ്റ്റിക് ശേഖരിക്കുന്നത് കുടുംബശ്രീ സംഘങ്ങൾ. പഴയ ഭൂമിയിൽ മണ്ണിനടിയിലായ പ്ലാസ്റ്റിക് നീക്കം ചെയ്യുന്ന ജോലി ഇപ്പോഴും തുടരുന്നുവെന്ന് പുസ്തകം പറയുന്നു.

ഈ പേജ് കരട് രൂപമാണ്; മലയാളം പരിശോധിക്കേണ്ടതുണ്ട്.

Waste beside houses at Lalur
Waste beside houses at LalurPhoto: Krizan 2017 · CC BY-SA 4.0 · source
The road to the Lalur dumping yard
The road to the Lalur dumping yardPhoto: Krizan 2017 · CC BY-SA 4.0 · source